KÜTLEÇEKİM DALGASI

Emine Gül NAKAŞ tarafından yazıldı.. Yayınlanma Astronomi ve Uzay Bilimleri

Kütleçekim Dalgası

Kütleçekim dalgaları uzay-zamanın yapısındaki varsayımsal dalgalanmalardır. Işık hızı ile ilerlerler, sudaki çember dalgalar gibidirler.

Einstein’in genel görelilik teorisine göre uzay-zamanın 4 boyutlu sert yapısı kütlenin varlığı ile bozulabilir / bükülebilir.

Benzeri biçimde, hızlanan kütleler uzay-zamanda, enerjiyi taşıyarak yayılan dairesel dalgalar yaratır. Onlara da kütleçekimsel ışınım denir.

1974: Russell Hulse ile Joe Taylor iki pulsar B1912+16′nın yörüngesinin enerji kaybettiğini ve yılda 3,5 m küçüldüğünü keşfettiler.

Enerji kaybı, genel göreliliğin öngörüleriyle birebir uyumludur. İkili pulsar belli ki kütleçekim dalgaları yayıyordu.

Ancak dalga genliği çok küçük olduğundan, tespiti çok zordur. Dedektörler için, kilometre uzunluğunda borularda lazer demetleri kullanır.

ABD’deki hassas LIGO dedektörleri bile henüz başarıya ulaşamadı. 2014′de yapılacak duyarlık yükseltimi bunu değiştirebilir.

Olası KD kaynakları: Yörüngede büyük kütleli cisimler, süpernova patlamaları, gama ışın patlamaları, yıldız yutan karadelikler.

Geleceğin uzay dedektörleri Büyük Patlama‘dan kalma yüksek frekanslı kütleçekim dalgalarını da tespit edebilir.

Kütleçekimsel dalga gökbilimi, evrene yepyeni bir pencere aralıyor. Henüz gözlemlenmemiş fenomenler ortaya çıkabilir. Müthiş değil mi?

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Benzer İçerikler